Programma 2: Vitale gemeenschap

De Speeldoos
De Speeldoos is een belangrijke culturele instelling in Baarn en maakt onderdeel uit van de culturele basisinfrastructuur. Het theater biedt naast een professioneel theater- en filmaanbod een podium aan Baarnse culturele verenigingen en lokale culturele- en sociaal maatschappelijke initiatieven. 

In 2027 werken we verder aan de toekomstbestendigheid van De Speeldoos. In het Hoofdlijnenakkoord 2026-2030 is de investering opgenomen voor de vernieuwing van het theater op de huidige locatie. Het doel is te komen tot een moderne, duurzame en toegankelijke culturele voorziening met twee volwaardige zalen, die beter aansluit bij de behoeften van inwoners en gebruikers. Tegelijkertijd wordt ingezet op een efficiënter gebruik van het gebouw en het vergroten van de eigen inkomsten uit programmering, verhuur en horeca. Met deze investering blijft De Speeldoos ook in de toekomst een belangrijke ontmoetingsplek en culturele voorziening voor de gemeente.

Eind 2026 wordt in een raadsvoorstel de toekomstbestendigheid van De Speeldoos nader uitgewerkt, om tot een besluit te komen over de verdere ontwikkeling van de voorziening. Naast de investering voor de vernieuwbouwing van het theater, is € 140.000 opgenomen voor het hoognodige onderhoud in 2027 dat nodig is om in de tussentijd het theater veilig en operationeel te houden. Dit bedrag is overgenomen uit het huidige meerjaren onderhoudsplan gebouwen (MJOP). Een herijking van het huidige MJOP vindt nog plaats.

Bibliotheek
De bibliotheek, onderdeel van Bibliotheek Eemland, is net als het theater een belangrijke culturele instelling en maakt onderdeel uit van de Baarnse culturele basisinfrastructuur. De bibliotheek vervult een belangrijke rol op het gebied van lezen, leren, ontmoeten en maatschappelijke ontwikkeling. In lijn met het Hoofdlijnenakkoord wordt gewerkt aan de toekomstige huisvesting van de bibliotheek, waarbij we onderzoeken hoe deze kan worden gecombineerd met andere maatschappelijke en culturele functies in het centrum van Baarn. Hiermee zetten we in op een toekomstbestendige voorziening die toegankelijk en aantrekkelijk blijft voor alle Baarnse inwoners en voldoet aan de wettelijke taken van de gemeente. Tot die tijd is voor 2027 een bedrag van € 167.000 opgenomen voor het onderhoud van de bibliotheek. Ook dit bedrag is overgenomen uit het huidige meerjaren onderhoudsplan gebouwen (MJOP).

In 2027 gaan we het kwaliteitskader voor voor- en vroegschoolse educatie (VVE) verder implementeren. We versterken de kwaliteit van de gehele VVE-keten met tijdige indicatie en toeleiding van kinderen naar passende voorzieningen, een evenwichtige spreiding van het aanbod in de gemeente en de inzet van deskundige professionals. We stimuleren ouderbetrokkenheid, verbeteren de doorgaande lijn naar het basisonderwijs en voeren gerichte monitoring uit. Zo geven we samen met partners concreet invulling aan een kwalitatief sterk en samenhangend VVE-aanbod, dat bijdraagt aan de ontwikkeling van jonge kinderen in Baarn. 

Om te komen tot een eerlijke, transparante en uniforme aanmelding van leerlingen voor het basisonderwijs, is de afgelopen jaren gewerkt aan een gezamenlijk aanmeldbeleid. Aanleiding hiervoor waren vragen van inwoners, ouders en de gemeenteraad over de bestaande werkwijze. In 2024 is een kwartiermaker Onderwijs aangesteld om de situatie in kaart te brengen en te adviseren over een toekomstbestendige aanpak. Op basis hiervan hebben schoolbestuurders en schooldirecteuren op 2 april 2025 overeenstemming bereikt over een gezamenlijke werkwijze. Na een implementatieperiode van een jaar is het nieuwe aanmeldbeleid op 26 juni 2026 vastgesteld en ondertekend.

In 2027 geven we verder uitvoering aan dit beleid. We monitoren de werking van het aanmeld- en lotingssysteem en werken samen met de scholen aan een zorgvuldige doorontwikkeling. Hiermee borgen we een eerlijke en transparante verdeling van leerlingen over de scholen en dragen we bij aan gelijke kansen en passend onderwijs voor ieder kind in Baarn.

Integraal Huisvestingsplan (IHP)
In 2027 voeren we het geactualiseerde Integraal Huisvestingsplan (IHP) uit. We zorgen ervoor dat de onderwijshuisvesting blijft aansluiten op de behoeften van leerlingen en scholen én voldoet aan de duurzaamheidsdoelstellingen. We realiseren en verduurzamen diverse onderwijslocaties, met de nadruk op vernieuwbouw. We zetten de verbouwing van de Koningin Wilhelminaschool (KWS) en de Aloysiusschool voort, zodat deze scholen ook in de toekomst kunnen voorzien in de onderwijsbehoefte. Op basis van de bijgestelde prognoses voor leerlingenaantallen stellen we de uitbreiding van het Baarnsch Lyceum uit. We blijven de ontwikkelingen volgen en heroverwegen de noodzaak tot uitbreiding wanneer daar aanleiding toe is.

Onderwijshuisvesting
Met goede en passende onderwijshuisvesting dragen we bij aan goed onderwijs.  In 2026 wordt de verbouwing en renovatie van de KWS afgerond. In 2027 starten we met de verbouwing en renovatie van de Aloysiusschool. 

De afgelopen jaren was basisschool Marimba gehuisvest aan de Wildenburglaan. Deze school is gesticht in 2024. De huur voor het huidige pand is per augustus, volgens afspraak, opgezegd. Daarom moeten we zoeken naar een nieuwe locatie waar deze school de komende jaren kan doorgroeien tot een volwaardige school. In de begroting 2027 is nog wel het volledige huurbedrag van € 108.900 opgenomen (met als dekking de algemene reserve). Vanaf 2028 is geen huurbedrag geraamd, omdat een nieuwe locatie en huur nog niet bekend zijn. In de Perspectiefnota 2028 zullen deze lasten een plek moeten krijgen.

In 2027 starten we ook met de scenariostudie voor de renovatie, verbouw of nieuwbouw van de Guido de Bresschool. 

Leerplicht en voorkomen schooluitval
De uitvoering van de leerplicht is per 1 januari 2026 ondergebracht bij Eemkracht. Door de stijging van het ongeoorloofd verzuim en de toenemende complexiteit van casuïstiek neemt de vraag naar ondersteuning toe. Daarnaast brengt de invoering van de Wet van school naar duurzaam werk extra werkzaamheden met zich mee. Gemeenten beschikken hierbij nog niet altijd over voldoende inzicht, samenwerking en duidelijke kaders om jongeren effectief naar werk te begeleiden. Om deze hogere belasting op te vangen, is de personele capaciteit per 2026 structureel uitgebreid met 0,5 fte. Daarmee wordt niet alleen de uitvoering van de wettelijke taken geborgd, maar wordt ook toegewerkt naar een lager verzuim en het voorkomen van schooluitval.

Binnen de regio wordt de MAZL-methodiek (Meer Aandacht voor Ziekgemelde Leerlingen) in 2027 voortgezet. Deze aanpak richt zich op het vroegtijdig signaleren van zorgwekkend ziekteverzuim om langdurige uitval en voortijdig schoolverlaten te voorkomen. Scholen hanteren hiervoor een ziekteverzuimprotocol. Op basis van vastgestelde MAZL-criteria voeren zij tijdig gesprekken met leerlingen en ouders en en stellen zij waar nodig een plan van aanpak op.

Bij onvoldoende resultaat of complexere problematiek, kan een jeugdarts worden betrokken. De jeugdarts adviseert over de belastbaarheid van de leerling, passende ondersteuning en eventuele aanpassingen in het onderwijsprogramma. Zo versterken we de samenwerking tussen onderwijs, ouders en zorgpartners met als doel duurzame schooldeelname.

Voortijdig schoolverlaters en Alleenstaande minderjarige vreemdelingen
Voor de aanpak van voortijdig schoolverlaten (VSV) blijven we in 2027 structureel samenwerken met onderwijsinstellingen en Eemkracht. Deze periodieke overleggen zorgen ervoor dat betrokken partijen signalen vroegtijdig oppakken, ondersteuning beter op elkaar afstemmen en knelpunten samen oplossen.

Binnen Eemkracht zet het team leerplicht zich specifiek in voor het voorkomen van voortijdig schoolverlaten. Hierbij gaat bijzondere aandacht uit naar leerplichtige alleenstaande minderjarige vreemdelingen (AMV'ers) die verblijven op de COA-locatie Soestdijk. De leerplichtambtenaar Eemkracht werkt nauw samen met Nidos, het COA en de gemeente om deze jongeren passend te begeleiden richting onderwijs en participatie.

Op basis van de opgedane ervaringen en inzichten wordt de bestaande aanpak verder ontwikkeld en geïmplementeerd. Samen met Nidos, het COA, de gemeente en de taalschool wordt gewerkt aan een effectieve begeleiding en aan alternatieve mogelijkheden naast het klassieke taalonderwijs. Dit vergroot de onderwijsdeelname in verschillende vormen, voorkomt schooluitval en draagt bij aan een succesvolle integratie en ontwikkeling van deze jongeren.

Onderwijs-Zorg route
In 2027 maken we een start met de implementatie van de Onderwijs-Zorg route, een digitaal document en platform dat professionals ondersteunt in de samenwerking tussen Onderwijs en Zorg. Op dit platform staat beschreven welke ondersteuning er is binnen Baarn voor vraagstukken omtrent het kind en/of gezin. Dit platform is tot stand gekomen door de klankbordgroep, bestaande uit professionals van de gehele keten onderwijs-zorg. 

Het platform maakt duidelijk wie welke taak, rol en verantwoordelijkheid heeft in deze ketensamenwerking, en wat we van elkaar mogen verwachten. Hiermee krijgen we beter inzicht in waar de knelpunten zitten in onze huidige samenwerking, wat de ondersteuning voor het kind nu niet ten goede komt. Alle taken, rollen en te nemen stappen zijn eenduidig beschreven. We werken interprofessioneel samen om de jeugdigen en gezinnen optimaal te begeleiden. We motiveren alle partners om systemisch te kijken en werken ter ondersteuning van de behoefte van het kind.

Gezonde Scholen
Kinderen en jongeren in Baarn moeten gezond en kansrijk kunnen opgroeien. Het programma Gezonde Scholen vormt een belangrijk onderdeel van de preventieve aanpak binnen het sociaal domein. Gezondheid, welzijn en leefstijl in de schoolomgeving staan centraal. Het programma ondersteunt scholen bij het structureel integreren van gezondheidsthema’s in hun beleid en dagelijkse praktijk, zoals voeding, bewegen, mentale gezondheid en een veilige, gezonde leefomgeving.