Onderhoud kapitaalgoederen

Deze paragraaf gaat in op het beleidskader en de daaruit ontstane financiële consequenties voor de ‘grotere’ kapitaalgoederen van de gemeente. Kapitaalgoederen zijn goederen die noodzakelijk zijn voor voortzetting, uitbreiding of verbetering van de gemeentelijke (wettelijke) taakstelling en waarvoor langlopende investeringen vereist worden. Het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) benoemt de kapitaalgoederen wegen, riolering, water, groen en gebouwen. De gemeente is vrij om daarnaast aandacht te besteden aan overige kapitaalgoederen, zoals speelterreinen.

Wat wij willen bereiken met het onderhoud van kapitaalgoederen is beschreven in de verschillende plannen en beleidsnota’s. De gemeente Baarn heeft geen integrale beleidsnota voor onderhoud van kapitaalgoederen. Daarom wordt in deze verplichte paragraaf hier meer aandacht aan besteed. Omdat de kapitaalgoederen riolering en water samen in één beleidsplan zijn gevat, worden beide onderdelen in deze paragraaf gebundeld. 

 * Het beheerplan wegen wordt herijkt en is naar verwachting in 2027 gereed. Er is sprake van een onderhoudsachterstand  voor het uitvoeren van klein (herstel)onderhoud. 

** Omgevingsvisie is naar verwachting in 2026 vastgesteld waarin kaders over riolering en water zijn opgenomen. Het uitvoeringsprogramma (Gwrp) wordt geactualiseerd en is naar verwachting eind 2027 gereed. 

Naast de integrale projecten vindt ook groot onderhoud aan wegen en verhardingen plaats. Dit gebeurt losstaand als er op korte termijn geen rioolvervanging noodzakelijk is. Hierbij gaat het voornamelijk om asfaltonderhoud en het opnieuw bestraten van (delen van) wegen met de bestaande stenen zonder dat de inrichting gewijzigd wordt. 

Uit de uitgevoerde inspecties is naar voren gekomen dat, naast de integrale projecten, ook in andere gebieden groot onderhoud noodzakelijk is. De belangrijkste projecten voor groot onderhoud wegen zijn ook als project opgenomen in het Meerjaren Uitvoeringsprogramma Openbare Ruimte (MUOR). Dit zorgt ervoor dat de samenhang tussen de verschillende projecten geborgd wordt en dat de uitvoering van de projecten op elkaar wordt afgestemd. Dit zorgt ervoor dat Baarn leefbaar en bereikbaar blijft.

Financiële consequentie
De kosten voor groot onderhoud worden gedekt uit de voorziening Groot onderhoud wegen. De voorziening wordt jaarlijks aangevuld met een dotatie. Om meer budget beschikbaar te hebben voor klein onderhoud en gezien de stand van de voorziening groot onderhoud wegen is het voornemen om de jaarlijkse toevoeging aan de voorziening te verlagen naar € 500.000 (de huidige jaarlijkse toevoeging is € 780.000). Gelijktijdig zal dan het budget voor klein onderhoud € 100.000 worden verhoogd. Hierdoor wordt voorkomen dat de voorziening groot onderhoud wegen de komende jaren sterk toeneemt en gelijktijdig wordt ingezet op sneller herstel van wegen en stoepen. Vanuit voorziening worden projecten (MUOR) gefinancierd en is voor jaarlijks groot onderhoud wegen € 150.000,- beschikbaar. Begin 2027 leggen wij u over het bovenstaande een voorstel voor.

Naast groot onderhoud vindt er ook klein onderhoud aan wegen plaats. Het gaat daarbij om het herstellen van kleine gebreken en beschadigingen, zonder dat er sprake is van grootschalige renovaties of vervangingen.

Civiele kunstwerken

Beleidskader
Onder civiele kunstwerken worden infrastructurele bouwwerken verstaan, zoals bruggen en kademuren. De beleidskaders worden gevormd door de landelijke richtlijnen van het CROW (Centrum voor Regelgeving en Onderzoek in de Grond-, Water- en Wegenbouw en de Verkeerstechniek) en het Besluit bouwwerken Leefomgeving (Bbl). 

Onderhoud
Er zijn voor civiele kunstwerken momenteel geen groot onderhoud of vervangingen gepland. Bij groot onderhoud gaat het bijvoorbeeld om het vervangen onderdelen zoals een brugdek of brugleuningen. Wel wordt er beperkt klein onderhoud uitgevoerd, zoals controle, reiniging en herstel van kleine gebreken en beschadigingen. 

Financiële consequenties
Jaarlijks is een bedrag van € 90.000 beschikbaar voor beheer en klein onderhoud. Er is geen budget gereserveerd voor groot onderhoud of vervangingen. Indien sprake is van noodzakelijk groot onderhoud of vervanging dient een beroep gedaan te worden op de Algemene middelen of zal het civiele kunstwerk afgesloten moeten worden. 

Beleidskader
De Omgevingsvisie en het Water- en rioleringsprogramma (Wrp) vormen de (nieuwe) beleidskaders voor riolering en stedelijk water. De Omgevingsvisie wordt binnenkort vastgesteld. Het uitvoeringsprogramma wordt geactualiseerd en opgenomen in het Wrp dat naar verwachting in 2027 gereed is.  

Financiële consequentie
In het Kostendekkingsplan Riolering staan de benodigde kosten voor beheer en onderhoud van riolering en water. Ook kosten voor toekomstige vervangingen en water- en klimaatregelen zijn daarbij opgenomen. De in de begroting 2027-2030 voor vervanging van riolering opgenomen ramingen zijn overeenkomstig de in het MUOR opgenomen ramingen. Deze zijn afgestemd met het kostendekkingsplan Riolering 2024. Voor de vervanging van rioolgemalen zijn eveneens investeringsbedragen in de begroting (meerjaren investeringsoverzicht) opgenomen. 

Beleidskader
De gemeente Baarn bezit ongeveer 50 gemeentelijke gebouwen en enkele objecten, waaronder kunstwerken, monumenten en gedenktekens. Het beheer en onderhoud vindt plaats op basis van het meerjaren onderhoudsplan (MJOP) Gebouwen. 

Financiële consequenties
In de onderstaande tabel staan de geplande projecten voor onderhoud vermeld in het jaar 2027. 

Op 16 april 2025 heeft de gemeenteraad de onderhoudslasten voor de periode 2025 t/m 2029 uit het meerjaren onderhoudsplan gebouwen vastgesteld. Voor de dekking van deze lasten wordt jaarlijks een bedrag van € 1.140.000 aan de voorziening groot onderhoud gebouwen toegevoegd.  In deze begroting zijn de in het huidige MJOP opgenomen onderhoudsbedragen voor 2027 verwerkt. Een herijking van het huidige meerjaren onderhoudsplan zal nog plaats gaan vinden. 

Beleidskader
De gemeente baseert de inrichting en het beheer van de groene leefomgeving op de Groenvisie 2020, het Beeldkwaliteitsplan Openbare Ruimte, het geactualiseerde Bomenbeleidsplan 2025-2035 en het Bomenbeheerplan.
De gemeente laat het groenonderhoud (exclusief bomen en bermen) uitvoeren op basis van beeldkwaliteit via een raamovereenkomst. Deze overeenkomst loopt tot en met 2027.

Financiële consequenties
De structurele kosten voor het regulier groenonderhoud bepalen het financiële kader. De gemeente heeft deze kosten verwerkt in de meerjarenbegroting.

Planning
Het boomonderhoud, groenonderhoud (beplanting, gras, zwerfvuil en blad) en bermonderhoud wordt planmatig uitgevoerd. Voor het vervangen van de versleten plantsoenvlakken is jaarlijks een investeringskrediet beschikbaar gesteld van € 155.000. Hier bovenop is een inhaalslag voor de periode 2022 - 2029 noodzakelijk. De jaarlijkse extra kosten van € 78.000 zijn als investeringskrediet opgenomen in het meerjaren investeringsplan. Vanaf 2028 is dit extra budget onderdeel van het totaalbudget zoals geraamd in het MUOR.

Begraafplaats
De begraafplaats biedt een waardige laatste rustplaats. Het wordt zodanig beheerd en onderhouden, zodat de begraafplaats een mooie plek is met rust en ruimte voor iedereen en voor verschillende vormen rondom afscheid en herdenken.